06 Apr 2012

WERELDPRIMEUR: Ingezamelde kleding weer grondstof

Ellen van den Adel en Hans Bon: Textile 4 Textiles

De eerste proef is geslaagd. Wieland Textiles kan op 28 juni aan de slag met de sorteermachine T4T die ingezamelde kleding sorteert op materiaalsoort: wol, katoen, acryl, etc. Daardoor komen grondstoffen beschikbaar om weer nieuwe fashion van te maken.

Het is een bijzondere wereld, in de sorteerloodsen van Wieland in Wormerveer, Noord-Holland. Hier komen alle kledingstukken binnen die de Stichting KICI Kledinginzameling ophaalt. KICI is de grootste charitatieve inzamelaar van kleding in Nederland, terwijl Wieland bij de top 5 van de grootste sorteerders behoort. Ploegen dames sorteren de textiel op ‘draagbaar’ en ‘niet herdraagbaar’. De verhoudingen zijn grofweg 55 procent die een nieuwe bestemming vindt, in Afrika bijvoorbeeld. Maar de resterende 45 procent ‘ondragelijk’, zoals directeur Han Bon grapt, was voor zijn bedrijf tot nu toe een verliespost. Hij krijgt er minder voor terug dan hij betaalde, en kon het alleen nog kwijt als poetskatoen of om pellets te maken, voor energieopwekking.

“Dat is natuurlijk heel erg zonde”, zegt Bon, “zeker wanneer je weet dat er bij de teelt van katoen zoveel pesticiden worden gebruikt, en zoveel water nodig is. Omdat die ongesorteerde restpartij al verliesgevend is, kunnen wij er niet nogmaals een ploeg mensen aan zetten om de katoen van de kunststoffen en de wol te scheiden. Bovendien is dat ook niet zo makkelijk te leren. Ikzelf kan het, maar ik ben ervoor opgeleid. Ik voel zo of het echte wol is, of hele pluizige acryl. Daarom is nu een machine ontwikkeld die deze selectie wel kan maken.”

De Textiles 4 Textiles-sorteerder (T4T) is al geïnstalleerd en heeft al proef gedraaid. In een razende vaart gaat een stroom tweedehands kleding over de lopende band. In een zwarte kast detecteert een computeroog de materiaalsoort en geeft dit door aan zes verschillende ‘blaasmonden’ even verderop langs de band. Als deze het signaal ‘katoen’ krijgt, wordt het T-shirt van de band geblazen, in een aparte bak voor katoen. De sorteermachine verwerkt drie stuks kleding per seconde.

Het systeem kan nog verder worden verfijnd, naar kleur. Ook daar liet Bon al onderzoek naar doen. Hij weet nu dat de fractie wit en rood behoorlijk groot is. Alweer een grap: “Na een EK kunnen we op extra oranje rekenen en na de Gay Parade op extra roze.” Het mag een grap zijn, maar bij Wieland merken ze wel wat er in de wereld aan de hand is. Bon: "Wij zien hier dat het economisch minder gaat. We krijgen goedkopere stoffen binnen, die ook ouder zijn. Vroeger zaten er prachtige jurken bij, die nog nauwelijks gedragen waren." In de afval bakken zijn echter ook teddyberen en andere babyknuffels te vinden. Een plastic zak is tot aan de rand toe gevuld met DVD's: ook die gooien mensen blijkbaar graag tegelijkertijd met hun kleding weg. Ook met de gedachte: misschien hebben ze hier in Afrika nog plezier van?

Aan de T4T-sorteerder komen voor de kleursortering zes extra lopende banden te hangen, die alle witte katoen scheiden van de fracties groen, geel, blauw, rood en mengelingen daarvan. De Duitse installateur gaat de komende weken de computer met duizenden staaltjes voeden.

De T4T-sortering bij Wieland gaat een revolutie veroorzaken. Bon hoopt dat de Belgische firma Valvan Baling Systems de sorteermachine in heel Europa gaat verkopen. Ellen van den Adel van Work on Progress, die dit hele door de Europese Unie uit het Eco-Innovationfund meegefinancierde project begeleidde, weet waarom: “Wij hebben contact met de fashion-industry en weten welke volumes nodig zijn bij de productie van kleding. Dat is onvoorstelbaar veel. Nu we katoen kunnen terugwinnen en kunnen herverwerken tot vezelniveau, is het ook mogelijk om in nieuwe kleding herwonnen katoen bij te gaan mengen. Een groot Europees jeansmerk heeft op deze manier al broeken gemaakt. En daarom moet heel Europa op deze manier katoen en andere stoffen gaan herwinnen.”

Bon vult aan: “Als je over een reeks van jaren kijkt, zie je bovendien de prijzen voor ruwe katoen steeds stijgen. Het moment komt er aan dat de prijs van herwonnen katoen gelijk is aan die van ruwe katoen of zelfs goedkoper wordt. Daar zijn wij nu helemaal klaar voor.”

De T4T-sorteermachine zal officieel van start gaan op 28 juni, als onderdeel van de conferentie ‘Closing the Loop’. Op de eerste dag van deze, mede door P+ georganiseerde bijeenkomst, is er op 27 juni een programma met topbeslissers die als sprekers en in masterclasses ingaan op de ‘circulaire economie’, en niet alleen in de textielbranche. Tot de sprekers behoren ook partners van P+ die werkzaam zijn bij InterfaceFLOR en TenCate, de Nederlandse multinational die gespecialiseerd is in technisch textiel. Ook het afval en energiebedrijf HVC in Alkmaar is een van de organisatoren van deze bijeenkomst. Uit heel Europa worden gasten verwacht, omdat deze innovatie zoveel nieuwe kansen en economische mogelijkheden schept.

Bon verheugt zich op de conferentie, niet alleen op de dag dat er een modeshow van herwonnen kleding in zijn sorteerhallen voorbij trekt: “Ik wil graag deskundigen ontmoeten met wie ik verder kan werken om stoffen die bestaan uit blends van materialen uit elkaar te halen, via chemische processen. In heel veel katoen zit elastisch weefsel, soms maar een paar procent, maar toch: het is vervuiling. Hoe krijgen we dat van elkaar gescheiden?”

Inschrijving voor conferentie Closing the Loop 
 





Reacties op dit bericht

Maarten van Renssen ()
Revolutionaire wereldprimeur! Voor de dichtstbijzijnde textielcontainer van KICI, kijk op www.kici.nl!
Nelly Wolthers ()
Geweldig nieuws. Nu nog zoeken waar ik naar toe kan met mijn draagbare en niet meer draagbare kleding en versleten katoenen T-shirts, lakens etc. in de buurt van Maarssen.