19 Feb 2021

Barbara Baarsma koppelt duurzame boeren aan bedrijven

Barbara Baarsma Carbon Bank

Rabobank start in 2022 een nieuwe bank: Rabo Carbon Bank. Het wordt een bank zonder spaartegoeden, beleggingen of hypotheken. Klanten zijn grote bedrijven die er bespaarde koolstofuitstoot inkopen. Het moet tegen 2030 leiden tot een CO₂-reductie van één gigaton. Econoom en Rabo-directeur Barbara Baarsma gaat de nieuwe instelling leiden, die boeren aan grote bedrijven gaat koppelen.

Het platform ontwikkelt projecten voor CO₂-opslag in de bodem en bemiddelt tussen partijen die CO₂ opslaan en bedrijven die hun uitstoot willen terugbrengen of compenseren. Door heel veel kleine initiatieven te bundelen moet iets groots ontstaan. 

Tot nu toe was de handel in CO2-credits een wereld van de grote getallen. Rabo wil dat veranderen. Door boeren te helpen minder pesticide te gebruiken, meer bomen te planten en meer verschillende gewassen te kweken, wordt de uitstoot van CO₂ verminderd. Carbon Bank is het platform waar de boer zijn schone lucht kan verkopen. 

Die extra inspanningen zijn hard nodig. Bedrijven als Unilever, Apple en BASF willen binnen tien jaar CO₂-neutraal zijn. Dat redden zij niet zonder hulp van buiten. Het betrekken van de agrarische sector zorgt voor verbreding van de compensatiemogelijkheden, stelt Baarsma.

Het eerste project van Carbon Bank werd opgestart in samenwerking met Microsoft. De techreus helpt Rabo's koolstofkrediethandelaar onder meer bij het analyseren van satellietdata. Het Amerikaanse techbedrijf kocht ook het eerste cluster van bomen van Brazilië en Colombia en deed daarmee de eerste transactie op het platform.

De volgende fase van het pilotproject richt zich op vijftien miljoen kleinschalige Afrikaanse boeren. De bomen die zij op hun gemiddeld één hectare grond gaan planten moeten tegen 2025 zorgen voor 150 megaton aan CO₂-reductie - gelijk aan 0,5 procent van de jaarlijkse mondiale emissie. De boeren ontvangen een vergoeding voor de koolstofopslag die dat oplevert, totdat de acacia-, mango- en avocadobomen die ze planten volgroeid zijn.

Voor Rabobank is Carbon Bank, die naar verwachting per 2022 van start gaat, geen idealistisch speeltje. Baarsma zegt dat de Rabobank kan boeren juist tegen een rentevergoeding financiering kan geven om hun grond te verbeteren, om zo credits te kunnen genereren bij het matchen van boeren en grote bedrijven, die klimaatneutraal willen worden.

“Juist in de lage rente-omgeving waarin we nu leven is het belangrijk dat banken op zoek gaan naar producten die ons wat minder afhankelijk maken van interestmargeproducten”, zegt Baarsma. Zij ziet de handel in koolstofkredieten als een groeimarkt. Op het EU emissions trading system, een soort handelshuis voor CO₂-rechten, kost een ton CO₂ inmiddels ruim 40 euro. De verwachting is dat de prijs van een ton CO₂ tegen 2030 ruim verdubbeld is.

Op social media werd Carbon Bank welwillend door duurzame deskundigen ontvangen. Hiske Overweg van de Wageningen University en Research  pakte de rekenmachine er meteen bij en gaf door: ‘De maximale hoeveelheid land die wereldwijd beschikbaar zou kunnen zijn om bomen te planten is ongeveer 700 miljoen hectare. Dan hebben we het over twee keer het oppervlak van India. De 15 miljoen hectare waar Rabobank en Microsoft over praten, is 2 procent daarvan. Laten we optimistisch zijn en aannemen dat het lukt om al de benodigde bomen te planten. De hoeveelheid CO2 die in 2025 op deze manier wordt verwijderd is 4 Mton.”

Ook de pas ‘benoemde’ minister van de Nieuwe Economie Michel Scholte plaatste een kanttekening op LinkedIn. “De enorme focus op CO2-uitstoot verlegt de aandacht waar het echt omgaat namelijk het onderhouden van een biotoop waarin de natuur de input en output van dieren op ‘normale’ wijze kan verwerken dus ( en wellicht) terug naar de manier waarop mijn voorouders (aan vaders kant) boerden."

Rabobank over de Carbon Bank