01 Oct 2016

Groene Brein prikt prijskaartje aan sociale waardecreatie

De NS kan voor 2 miljard aan sociale waarde aan de samenleving toevoegen door de negatieve impact van de reis voor en na het treinen te elimineren. Dit is een van de uitkomsten van de zoektocht van het Groene Brein naar sociale waardecreatie bij vier Nederlandse bedrijven.

Het is een moeilijk te definiëren begrip, sociale waardecreatie. Zelfs als je het heel praktisch maakt. Wat is de waarde van schoonmaak in een ziekenhuis? Welke waarde creëert een gezond leefklimaat in je woning? Hoe zou je de waarde van mobiliteit willen duiden? En wat gaat er nu precies verloren als die hygiëne, die frisse woonomgeving of die mobiliteit ontbreken? Kortom: hoe voeg je sociale waarde toe aan de maatschappij en prikt hier een bedrag aan vast, een prijskaartje?

Hoe moeilijk ook, toch stellen steeds meer bedrijven deze vragen. Want als je vindt dat het in de economie, en dus in je organisatie, ecologische en maatschappelijke waarde moet gaan, dan wil je die waarde wel in kaart brengen. Zo concreet en tastbaar mogelijk. In harde cijfers bijvoorbeeld.

De voorbije jaren zijn in het bedrijfsleven verschillende tools en methodes ontwikkeld om sociale waarde meetbaar en inzichtelijk te maken. Denk aan de Social Return On Investment-methode en Social Value UK. Dat heeft veel losgemaakt en in beweging gezet, maar de veelheid van tools en methodes is tegelijkertijd een barrière voor vlotte integratie van sociale waardemeting in het bedrijfsleven. De World Business Council for Sustainable Development (WBCSD), waarvan De Groene Zaak als regiopartner optreedt, ontwikkelt daarom in samenwerking met zo’n twintig bedrijven een Social Capital Protocol, een geharmoniseerde methode die bedrijven helpt met de integratie van sociaal kapitaal in het meten en waarderen van bedrijfsprestaties.

In de Nederlandse ‘Coalitie Sociale Waardecreatie’ onderzocht het Groene Brein met 4 bedrijven hoe er aan sociale waardecreatie getallen geplakt kunnen worden. Naast de NS deed ook Primum (een onderdeel van VolkerWessels) mee, USG People en schoonmaakbedrijf Vebego.

Hoe kwam de NS tot berekeningen? Onder leiding van directeur Duurzaam Ondernemen Carola Wijdogen werd gekozen voor een zo tastbaar mogelijk (materialiteit in het duurzaamheidsverslag) onderdeel van het bedrijf, de mobiliteit. Daar zit een sterke sociale kant aan, want het gaat om reizigers, mensen. De NS berekent nu in het jaarverslag dat die maatschappelijke impact van het brengen van reizigers van A naar B een financiële waarde van 7 miljard euro vertegenwoordigd. Er is ook een negatieve impact van deze mobiliteitsdiensten, de reistijd. Die bestaat weer voor 3 miljard uit ‘comfortabel reizen’, circa 1 miljard aan voor- en natransport. De rest bestaat uit oncomfortabele reistijd, overstappen, wachttijd en vertragingen. Het is het laatste wat de reizigers vaak tot negatieve reacties brengt.

Het lijkt een wat abstracte exercitie, maar het voordeel dat de NS er nu al bij heeft is dat zichtbaar is geworden hoe groot het deel voor- en natransport feitelijk is. Daar kan nog een grote winst behaald worden, omdat ze een belangrijke negatieve impact hebben op de totale som aan sociale waardecreatie. In volgende investeringsbeslissingen kan hier rekening mee worden gehouden.

De conclusie van Wijdoogen luidt dan ook “De berekening van onze sociaaleconomische impact drukt “niet-financiële grootheden” uit in financiële waarde, en onderstreept dat we maatschappelijke baten creëren die meerdere malen groter zijn dan ons financieel resultaat.”

De volledige verkenning als White Paper, inclusief stappenplan, is hier te downloaden